OPINIA ROLNIKA Jana Fabrykowskiego

o AUTOMATYCZNEJ WENTYLACJI ZIARNA w silosach zbożowych – w rozmowie z Antonim Rynieckim (AR).

AR: Kiedy pan kupił system BIT-02 do automatycznej wentylacji w celu dosuszania lub chłodzenia ziarna w silosie?

JF: czyli Jan Fabrykowski. Ten system zakupiłem wraz z silosami 2×100 ton w 2004 roku. Przez 20 lat automatyczna wentylacja ziarna bardzo się sprawdziła. Dopiero w 2024 roku uszkodziła się sonda temperatury w kanale doprowadzającym powietrze pod warstwę ziarna w silosach. Ale dzisiaj po wymianie tej sondy z powrotem jest dobrze. Silosy będą żyły jak wcześniej. Będą mi suszyły niskotemperaturowo produkty roślinne, na przykład nasiona facelii. Inni rolnicy przeważnie wykorzystują suszarnie wysokotemperaturowe. Dlaczego ja dosuszałem facelię niską temperaturą? Chodziło mi żeby nie stracić zdolności kiełkowania. I to mi się naprawdę sprawdzało przez wiele, wiele lat. Gdy potrzebowałem podsuszyć czy nasiona łubinu, czy facelii to system automatycznej wentylacji super zdawał egzamin. Rzepak również dosuszałem. Z suszeniem rzepaku jest trudniejsza sprawa niż z ziarnem zbóż. Dla rzepaku jest bardzo trudno samemu obliczyć i ustalić parametry do suszenia. A tutaj ten system BIT-02 naprawdę robi robotę za rolnika. Przez 20 lat to działało bezawaryjnie. To naprawdę rewelacja.

AR: A jak to było w 2024 roku, gdy trzeba było ręcznie załączać wentylator?

JF: To wtedy miałem problem z podsuszeniem rzepaku. Podczas pracy wentylatora nastąpiła kondensacja pary z powietrza wewnątrz górnej warstwy rzepaku, bo ciężko było mi ocenić przy jakiej temperaturze i jakiej wilgotności powietrza nadmuchiwać. Ten system naprawdę ułatwia pracę i naprawdę polecałbym go rolnikom, bo to nie są drogie urządzenia jak na wartość, którą możemy stracić, jaką mamy w silosie.

AR: A co dalej z ziarnem pan robi, gdzie jest wykorzystywane? Sprzedaje pan?

JF: Rzepak po wysuszeniu sprzedajemy, a ziarno zbóż częściowo sprzedajemy, a częściowo idzie na pasze. Dla trzody chlewnej, a teraz głównie dla bydła mięsnego.

JF: Naprawdę polecam ten system do automatycznej wentylacji ziarna. Jeśli chodzi o obsługę to jest łatwy, można powiedzieć. Szczególnie w dobie dzisiejszej elektroniki, gdzie młodzi rolnicy są już ogarnięci w tych sprawach. Ja wtedy byłem pionierem przy zakupie tego urządzenia. To była wtedy nowość. No ale teraz po latach polecam naprawdę rolnikom takie systemy automatycznej wentylacji z możliwością dosuszania niskotemperaturowego i schładzania ziarna.

AR: Dziękuję serdecznie za rozmowę, niech się dobrze dosusza, niech się dobrze schładza, a ziarno niech zachowuje dobrą jakość.

JF: Co ja mogę powiedzieć? Powiedziałem to, co doświadczyłem i uważam, że jest to bardzo dobry system.

Ps. Rozmowa miała miejsce w gospodarstwie rolnym pana Jan Fabrykowskiego w miejscowości Cerekwica w gminie Trzebnica w lipcu 2026 roku. Na spotkaniu obecny był też Emil Fabrykowski, syn pana Jana.

OPINIA ROLNIKA Krzysztofa Kwella

o AUTOMATYCZNEJ WENTYLACJI ZIARNA w silosach zbożowych – w rozmowie z Antonim Rynieckim (AR).

Nazywam się Krzysztof Kwella (KK), prowadzę gospodarstwo rolne w którym użytkuję system BIT-04 od 2017 roku. Jestem z tego systemu bardzo zadowolony.

AR: Czyli pracuje u Pana siedem lat, tak? KK: Tak. AR: To proszę o krótką opinię.

KK: System BIT kontroluje warunki przechowywania ziarna w silosie. Ja nie muszę się za bardzo angażować do tego by ziarno w nim składowane miało optymalne warunki. Wpisuję rodzaj i wilgotność ziarna wsypywanego do środka, a system BIT sam mierzy temperaturę powietrza na zewnątrz i w kanale wentylacyjnym oraz temperaturę ziarna na kilku poziomach. Mierzy też wilgotność powietrza na zewnątrz i gdy jest sprzyjająca temperatura do chłodzenia i nie za wysoka wilgotność powietrza – to w automacie załącza wentylator, który przedmuchuje ziarno w silosie. Dzięki temu nie muszę się angażować podczas żniw, żeby załączyć wentylator, na przykład o trzeciej czy czwartej rano kiedy jest chłodno. On robi to sam. Gdy temperatura spada w nocy i gdy wilgotność powietrza jest odpowiednia, system BIT sam załącza wentylator w celu chłodzenia ziarna. A gdy temperatura powietrza się podnosi, tak około 7 rano jak to w żniwa obserwuję, BIT wyłącza wentylator, a ziarno pozostaje już trochę schłodzone każdego dnia i warunki przechowywania zboża stopniowo się poprawiają. Ziarno może być suche, ale gdy będzie miało 35 stopni Celsjusza, a taką temperaturę może mieć pszenica podczas zbioru, to warunki przechowywania zboża w silosie są niebezpieczne, bo sprzyjają rozwojowi szkodników czy grzybów. Takie ziarno trzeba możliwie szybko schłodzić żeby mogło bezpiecznie i długo leżakować. Tak naprawdę to zapomniałem już o gazowaniu zbóż w silosach – po prostu jest to zbędne, bo szkodniki w dobrze schłodzonym ziarnie się nie rozwijają – stanowi to, tak uważam, wartość dodaną do wartości zboża czy rzepaku, ponieważ na pewno pasza z takiego zboża do skarmiania moich zwierząt jest zdrowsza. Uważam, że takie ziarno powinno mieć chociaż trochę lepszą cenę ponieważ ma lepszą jakość, zachęciłoby to rolników do dobrego dbania o przechowywany towar w magazynach.

AR: A mogę spytać: co dalej z tym ziarnem się dzieje?

KK: Dalej ziarno zużywam bądź do hodowli trzody chlewnej, bądź do skupu z przeznaczeniem na mąkę. Przeważnie sprzedaję na wiosnę. Przechowuję rzepak, pszenicę pszenżyto, jęczmień, jak też groch. Ten system BIT obsługuje i pilnuje każde zboże. Jeśli chodzi o rzepak w mokrych latach, wsypuję go do silosu o wilgotności 9%, załączam system BIT w trybie pracy z podgrzewaczem i wywożę wiosną 7-kę. Tak naprawdę jest. Tyle system BIT da radę zrobić w silosie 130 tonowym. W międzyczasie jeszcze przerzucam ziarno z silosu do silosu. I efekt jest. Czyli niską temperaturą też można wysuszyć rzepak. Są to małe koszty i nie trzeba kupować suszarni za grube pieniądze. Koszt zakupu systemu BIT w stosunku do tego co potrafi zrobić i jak ułatwić życie rolnikowi jest naprawdę niewielki. Dlatego lubię ten system.

AR: Dziękuję bardzo. KK: Dziękuję.

Ps. Rozmowa miała miejsce w miejscowości Pułkowice w gminie Ryjewo w lipcu 2024 roku po tym jak Krzysztof Kwella zakupił do swoich nowszych silosów systemy automatycznej wentylacji ziarna BIT-c.